Wikang Filipino at Artificial Intelligence: Isang Kwalitatibo at Etnograpikong Pag-aaral sa Tekno-Kultural na Transpormasyon sa Akademya

Sinisiyasat ng kwalitatibo at etnograpikong pananaliksik na ito ang masalimuot na pakikipagtagpo ng Wikang Filipino sa Artificial Intelligence (AI) sa loob ng tatlong piniling pamantasan sa Luzon sa loob ng anim na buwang field study (Enero hanggang Hunyo 2026). Layunin ng pag-aaral na suriin kung paano ginagamit ang AI sa akademikong pagsulat, matukoy ang mga semantiko at pangkulturang limitasyon ng mga Large Language Model (LLM), maunawaan ang umuusbong na indigenized prompt engineering, at masiyasat ang redefinition ng akademikong integridad. Sa pamamagitan ng kalahok-obserbasyon (120 oras), malalimang pakikipanayam sa 25 kwalipikadong kalahok (10 propesor, 10 mag-aaral, at 5 software developers), netnograpikong pagsusuri sa tatlong pampublikong online academic communities (N=150 posts), at reflexive journaling, isinagawa ang thematic analysis gamit ang NVivo 14. Lumitaw sa mga resulta ang apat na pangunahing tema: (1) ang AI bilang "tekno-katuwang" (co-creator) na nagpapabilis ng pag-draft ngunit nagdudulot ng cognitive offloading kapag ginamit bilang "kahalili" (replacer); (2) ang krisis ng semantic displacement at hallucination sa pagsasalin ng mga historikal at rehiyonal na rehistro; (3) ang taktikal na pagbuo ng "indigenized prompt engineering" na naglalapat ng Sikolohiyang Pilipino at relational prompting; at (4) ang banta ng digital neocolonialism at epistemic injustice sa mga rehiyonal na wika sa Pilipinas. Ipinapakita ng pag-aaral na bagaman nag-aalok ang AI ng pedagohikal na pakinabang, kinakailangan ang isang makabayang balangkas ng pagpopook upang mapanatili ang kultural na soberanya at wika ng akademya.